Kína er nú að taka lítil skref í átt að „stóra stökkinu“ í forvörnum gegn tóbaki, segir í fyrirsögn greiningar í læknatímaritinu The Lancet.
Hlutfall reykingamanna meðal karla er 60 prósent og meðal kvenna fjögur prósent. Ef hlutfall karla lækkar ekki munu 100 milljónir karla sem nú eru á aldrinum 0-29 ára deyja fyrir aldurs sakir vegna reykinga. Þessi útreikningur kemur fram í nýlegri rannsókn sem birtist í British Medical Journal.
Kínversk tölfræðiskýrsla, GATS, skýrir umfang aðgerða sem þarf til að draga verulega úr reykingum meðal karla, tryggja að þær aukist ekki meðal kvenna og vernda þá sem ekki reykja, sérstaklega börn, gegn óbeinum reykingum.
Skýrslan sýnir að aðeins einn af hverjum fjórum fullorðnum kínverskum einstaklingum er meðvitaður um áhættu reykinga og enn færri vilja hætta. Skortur á þekkingu er einnig til staðar hjá 40 prósentum heilbrigðisstarfsmanna.
GATS-skýrslan er talin vera skref í átt að skilvirkari tóbaksvarna og fullri innleiðingu á tóbaksvarnasamningi Alþjóðaheilbrigðismálastofnunarinnar (WHO), sem Kína hefur fullgilt.
Það sem stendur í vegi fyrir þessu er mjög lágt verð á sígarettum sem hefur náðst hingað til. Þau eru talin vera samfélagslegur ávinningur. Hlutdeild tóbaksskattsins í verðinu er verulega undir viðmiðunarmörkum Alþjóðaheilbrigðismálastofnunarinnar (WHO) sem eru 75 prósent.
Sex prósent af tekjum kínverska ríkisins koma frá tóbaksgjöldum. Fréttablaðið The Lancet áætlar að jafnvel hófleg upphafshækkun skatta myndi draga úr reykingum og jafnframt veita ríkisstjórninni meiri skatttekjur.
Samkvæmt The Lancet endurspeglast vilji kínverska stjórnvalda til að takast á við tóbaksvandamálið af alvöru í þátttöku landsins í alþjóðlegri ráðstefnu um ósmitandi sjúkdóma í New York síðasta haust.
Meira en 80 prósent allra dauðsfalla í Kína eru af völdum slíkra sjúkdóma, krabbameins, lungnasjúkdóma og hjarta- og æðasjúkdóma. Markmiðið um að auka lífslíkur krefst öflugra aðgerða til að koma í veg fyrir þær. Að koma í veg fyrir tóbaksnotkun er áhrifarík leið.
Staðbundnar aðgerðir til að koma á reyklausum umhverfum í nokkrum stórborgum, þar á meðal Peking og Shanghai, sýna að það er mögulegt að takmarka reykingar. Besta dæmið er Hong Kong, þar sem ákvörðunum um reyklaus umhverfi hefur verið fylgt eftir með fleiri aðgerðum gegn tóbaksnotkun. Niðurstaðan er sú að hlutfall karla sem reykja hefur lækkað niður fyrir 20 prósent.
Kínversk stjórnvöld eru nú að undirbúa hvítbók um reykingar í landinu og þær aðgerðir sem þarf til að draga úr þeim og bjarga milljónum mannslífa.
Heimildir: Breska læknatímaritið
The Lancet, 3. mars 2012, bindi 379; tölublað 9818; bls. 779-780
